Jak możemy przeczytać w raporcie z 2016 r. „Kobiety w IT. Analiza kobiet na rynku IT w Polsce” przygotowanym przez agencję rekrutującą Hays Poland przy wsparciu merytorycznym IAB Polska, sektor IT to najlepiej rozwijająca się gałąź gospodarki. Wszystkie prognozy wskazują też, że w tej branży ta tendencja najprawdopodobniej utrzyma się także w najbliższych latach. Należy pamiętać, że wiele z obecnie wykonywanych zawodów sektora IT jeszcze niedawno w ogóle nie istniało, a wykształcenie specjalisty – nie mówiąc o zdobyciu przez niego doświadczenia – trwa co najmniej kilka lat.

Wyniki raportu znajdują odzwierciedlenie w realnym życiu, bowiem coraz więcej firm technologicznych stawia na kobiety. Tak jest na przykład w Allegro, które na co dzień tworzy ogromny zespół specjalistów różnych branż. W największym serwisie sprzedażowym w Polsce kobiety stanowią 40% wszystkich pracowników – jest ich w tej chwili 480. Są zatrudnione m.in. w najbardziej sfeminizowanych działach takich jak HR, księgowość, finanse czy zakupy. Sporo kobiet pracuje też w dziale marketingu, reklamy, administracji, obsługi użytkownika czy prawnym. Ale firma opiera się stereotypom i w działach do tej pory postrzeganych jako typowo kobiece zatrudnia mężczyzn (np. jako opiekunów w przedszkolu czy pracowników kadr), a w sektorach postrzeganych do tej pory jako typowo męskie, czyli m.in. w IT, zatrudnienie znajduje coraz więcej dziewczyn. Cały dział IT w Allegro liczy obecnie ponad 550 osób – kobiety stanowią mniej niż 15% wszystkich pracowników działu. Może i niedużo, ale będzie ich coraz więcej.

Co więcej, nie wszystkie kobiety tam zatrudnione mają wykształcenie techniczne. Ze wspomnianego wyżej raportu wynika też, że większość badanych kobiet nie ma wykształcenia kierunkowego, ale mocno stawia na samokształcenie. W branży IT liczą się przede wszystkim umiejętności i kompetencje, a nie certyfikaty czy dyplomy. Znaczna większość profesjonalistek bierze udział w konferencjach branżowych, które są okazją do wymiany wiedzy oraz poznania nowych trendów. Jedna trzecia kobiet pracujących w sektorze należy też do społeczności związanych z pracą zawodową. To dobry sygnał dla kobiet planujących zmianę kariery i rozważających wejście do IT.

W Allegro jest wiele historii pokazujących, że można pracować w dziale IT bez wykształcenia technicznego. Potwierdza to Ania Śmiałek, Junior HR Generalist Allegro. – W czasie rekrutacji mniej ważny jest dla nas dyplom ukończonej uczelni, a bardziej liczy się dla nas to, czy kandydat pasuje do naszej organizacji i stylu pracy. Szukamy osób, które szybko opanują nowe obowiązki i nie będą miały problemów z odnalezieniem się w nowym środowisku. To dotyczy wszystkich obszarów, również IT – podkreśla. 

Izabela Goździeniak, agile coach w Allegro, dodaje też, że dzisiaj wykształcenie niekoniecznie definiuje, czym będziemy zajmować się przez resztę życia zawodowego. Technologia jest na tyle szybko rozwijającą się dziedziną, że tutaj dużo bardziej niż posiadanie zakresu wiedzy liczy się pasja, nieustanny rozwój, bycie na bieżąco z nowinkami ze świata IT, uczenie się nowych umiejętności i zapominanie starych, już zbędnych. – Ścieżki zawodowe wielu moich kolegów i koleżanek z Allegro, moja również, bo studiowałam filologię, udowadniają, że nasze wybory sprzed lat nie tylko nie muszą nas blokować w rozwoju zawodowym w IT, ale często mogą ten rozwój wspierać. Wykształcenie socjologiczne może się przydać w pracy badacza UX, dla którego przedmiotem zainteresowania są dzisiaj zachowania użytkowników serwisu, a wiedzę z zakresu zarządzania przedsiębiorstwami można umiejętnie wykorzystać w roli Product Ownera odpowiedzialnego za rozwój konkretnej usługi Allegro. Sęk w tym, aby spojrzeć na nasze umiejętności i doświadczenia z perspektywy szans i możliwości – mówi Iza.

Czym zajmuje się dział IT?

No dobrze, ale zacznijmy od początku. Czym tak w ogóle zajmuje się dział IT w Allegro zapytałam właśnie Izę Goździeniak. – W największym możliwym skrócie: rozwija i utrzymuje platformę sprzedażową Allegro. To tutaj zbierane są i analizowane dane dotyczące zachowań użytkowników serwisu, trwają badania nad ich potrzebami i tym, w jaki sposób ułatwić im i uprzyjemnić korzystanie z serwisu. W dziale IT pojawiają się i wdrażane są w życie pomysły na nowe funkcje Allegro i usprawnianie istniejących rozwiązań. Wreszcie, właśnie tutaj pracuje też sztab specjalistów odpowiedzialnych za infrastrukturę i utrzymanie maszyn i usług, dzięki którym te pomysły można sprawnie implementować, a Allegro jest stabilne i dostępne 24 godziny na dobę dla osób, które kochają zakupy on-line – wyjaśnia.

Dział IT Allegro podczas pracy. Fot. Dominik Tryba

Dział IT Allegro podczas pracy. Fot. Dominik Tryba

Co robią tu kobiety? Jak dodaje Iza, spektrum specjalistek w dziale technologii Allegro jest bardzo szerokie. Są tutaj kobiety, które programują, testują, zajmują się analityką biznesową i systemową, badaniami UX, są menedżerkami albo jako Product Ownerki decydują o kierunkach rozwoju funkcji serwisu, z których na co dzień korzystają użytkownicy Allegro. Proporcjonalnie jest ich mniej niż mężczyzn, ale nie są skupione w obrębie jednej specjalizacji czy jednego zespołu; stanowią wyraziste punkty na mapie całego działu.

Dlaczego obecność kobiet w dziale IT jest taka ważna? Jak podkreśla Iza, nie wystarczy zatrudnić świetnych specjalistów z wysokim IQ, żeby mieć pewność, że jako zespół będą dostarczać rozwiązania lepsze niż gdyby realizowali je indywidualnie. Innowacyjne, trafiające w sedno problemu rozwiązania są tworzone przez zespoły o wysokiej inteligencji zbiorowej, a ta, jak wykazały badania Thomasa Malone’a, nie jest sumą inteligencji wszystkich osób w tej grupie. Co ciekawe, jest natomiast skorelowana z liczbą kobiet. – Im więcej kobiet w zespole, tym wyższa jego inteligencja zbiorowa. Co cechuję taką inteligentną grupę? Konstruktywna wymiana myśli, umiejętność dyskutowania, otwartość na odmienne zdanie i pomysły, mniejsza ilość konfliktów i szybsze dochodzenie do porozumienia. Kobiety częściej niż mężczyźni mają wysoko rozwinięte umiejętności społeczne, co wspiera wszystkie wymienione przeze mnie aspekty współpracy – wymienia Iza i dodaje, że podobne zjawisko obserwuje podczas swojej codziennej pracy z zespołami w roli agile coacha. – Kobiety naturalnie akcentują perspektywę „my”, „nasze”, patrzą na zespół przez pryzmat tego, co ma wspólnie osiągnąć; to ułatwia koncentrację na wyborze możliwie najlepszego rozwiązania, zamiast na pomysłach samych w sobie. Jednocześnie są empatyczne, dzięki czemu łatwo wyłapują „zgrzyty” w zespole, dbają o to, żeby każdy wypowiedział swoje zdanie i buntują się przeciwko autokratycznym postawom. W konsekwencji przekłada się to na szybsze dochodzenie do wartościowych rozwiązań i przyjemniejszą atmosferę w zespole. I uwaga! Wcale nie twierdzę, że w męskich zespołach musi być inaczej, z moich doświadczeń wynika natomiast, że obecność kobiety zwiększa szansę na taki układ – wyjaśnia Iza.

Co ja robię tu…

Oto Ewa i Monika, dziewczyny, które znalazły dla siebie miejsce w dziale IT w Allegro, mimo że nie miały wykształcenia technicznego. Są dowodem na to, że nie ma znaczenia, jaki kierunek studiów się skończyło, jeśli ma się w sobie pasję, chęć do nauki, ambicję, odwagę i otwartość na nowe wyzwania. Opowiedzą o tym, jak trafiły do IT Allegro i czym konkretnie się zajmują.

Ewa Ludwiczak, Senior Software Test Engineer, czyli Starszy Tester Oprogramowania. Jej zadaniem jest dbanie o jakość wytwarzanego oprogramowania. Co to oznacza w praktyce? – Na co dzień pracuję w zespole scrumowym rozwijającym aplikację mobilną Allegro na platformę iOS. Jeśli masz iPhone'a lub iPada i zainstalowaną aplikację Allegro, to właśnie nad nią pracuje zespół, którego jestem członkiem. Do moich codziennych obowiązków należy testowanie nowych funkcji, które pojawią się w aplikacji. Sprawdzam, czy zostały zaimplementowane zgodnie z założeniami i czy nie zaburzają poprawnego jej działania. W przypadku wykrycia niepożądanego działania zgłaszam błąd, nad którego rozwiązaniem pracujemy w zespole. Zajmuję się również automatyzacją testów. Piszę testy automatyczne sprawdzające poprawne działanie aplikacji i testy jednostkowe, które w głównej mierze polegają na pisaniu kodu. Testy jednostkowe zwykle nie należą do obowiązków testera, ale ponieważ uczę się programować, część czasu w pracy poświęcam na implementację nowych funkcji w aplikacji i ich odpowiednie pokrycie testami – wyjaśnia Ewa.

Na zdjęciu: Zespół, w którym pracuje Ewa Ludwiczak (w środku) Fot. Archiwum Ewy Ludwiczak

Na zdjęciu: Zespół, w którym pracuje Ewa Ludwiczak (w środku) Fot. Archiwum Ewy Ludwiczak

Natomiast Monika Rutkowska pracuje na stanowisku o nazwie UX Researcher, czyli Badacz doświadczeń użytkownika. Co to oznacza w praktyce? – Najogólniej mówiąc, różnymi metodami wyciągam od internautów dane o tym, jakie mają potrzeby i zwyczaje związane z zakupami, jak na te potrzeby i zwyczaje odpowiada Allegro, dlaczego w ogóle z niego korzystają – lub nie korzystają – i co możemy zrobić, żeby ich doświadczenia z Allegro były lepsze, zakupy bardziej satysfakcjonujące, a sprzedaż łatwiejsza i efektywniejsza. Jestem swego rodzaju buforem między użytkownikami Allegro a zespołami, które je tworzą i rozwijają. Oznacza to, że odbywam mnóstwo spotkań, podglądam ludzi podczas zakupów, słucham ich opinii, moderuję spotkania, organizuję warsztaty, przygotowuję i analizuję ankiety, testuję z użytkownikami nowe produkty na różnych etapach ich rozwoju, przyglądam się danym ilościowym, a potem odpowiadam na mnóstwo pytań typu „czy”, „dlaczego” i „jak” – dodaje Monika.

Każde wykształcenie ma znaczenie

Ewa jest absolwentką kierunku biologia specjalność bioinformatyka na Wydziale Biologii Uniwersytetu im. A. Mickiewicza w Poznaniu. Po ukończeniu studiów szukała pracy zgodnej ze swoim wykształceniem jako bioinformatyk. – Niestety wielkopolski rynek pracy nie oferował wtedy wielu takich ofert, po kilku miesiącach zdecydowałam się aplikować na stanowiska związane z branżą IT. Może się wydawać, że biologia ma niewiele wspólnego z informatyką, wręcz przeciwnie. Bioinformatyka wykorzystuje narzędzia informatyczne do rozwiązywania problemów biologicznych. Na studiach nauczyłam się podstaw programowania w Pythonie, działania systemu kontroli wersji, pracy na systemie Linux czy uruchamiania zadań na klastrach obliczeniowych. Te umiejętności pomogły mi odnaleźć się na rozmowie rekrutacyjnej na stanowisko testera aplikacji mobilnych w Allegro. Pomimo braku testerskiego doświadczenia zostałam przyjęta, pracuję w Allegro już ponad 4 lata – opowiada Ewa. 

Monika natomiast do Allegro przyszła w 2008 roku na stanowisko o dostojnej nazwie „redaktor treści edukacyjnych”. Do jej zadań należało między innymi pisanie artykułów pomocy, tekstów na strony informacyjne czy informacji o nowościach i zmianach. – Trafiłam tu z firmy o zupełnie innym profilu, w zupełnie innym mieście i z zupełnie innego stanowiska. Ale pomogło mi to, że znałam HTML, pisałam bloga, a Internet i komputery były mi bliskie znacznie wcześniej. Jako nastolatka udzielałam się na tzw. demo scenie amigowej, czyli społeczności fanów komputera Amiga, a w czasie studiów spędzałam noce na pisaniu stron internetowych – nie komercyjnie, dla przyjemności – wspomina Monika. Jak mówi, przez prawie 9 lat jej pracy Allegro mocno się zmieniło – i zmienia nadal – a razem z nim ona i jej praca. – Chociaż była to bardziej ewolucja, niż rewolucja – dodaje.

Monika twierdzi, że nie wybierała ścieżki kariery, to ona wybrała ją. – Nie należę do osób, które żyją, żeby pracować – pracuję, żeby żyć. Tak zwana kariera jest dla mnie drugorzędna. Dlatego zaczynając pracę po studiach, nie miałam rozrysowanego schematu, gdzie chcę się znaleźć za 5, 10 czy 15 lat. Chwytam okazję, uczę się i dostosowuję, i to z tego powodu jestem tu, gdzie jestem. Przy czym trzeba przyznać, że moja obecna praca jest znacznie bliższa mojemu kierunkowi studiów niż ta, którą wykonywałam przed przyjściem do Allegro. A co do samego kierunku studiów – kiedy studiowałam, w Polsce nikt jeszcze nie słyszał o badaniach użyteczności, więc nic bliższego UX-owi nie mogłam wybrać – wyjaśnia Monika.

Natomiast Ewa wspomina: – Pamiętam swój pierwszy dzień w pracy, kiedy przysłuchiwałam się rozmowie mojego nowego zespołu. Nie rozumiałam połowy ze słów, które padały na spotkaniu: refinement, hotfix do mastera, user experience. Pierwszym wyzwaniem było więc oswojenie się z językiem, który trzeba przyznać, jest dość specyficzny. Pomogły mi w tym codzienna praca w zespole scrumowym i szkolenia, m.in. Professional Scrum Master I i certyfikat ISTQB. Po czasie zaczęłam interesować się rozwijaniem aplikacji mobilnych na system iOS. W nauce programowania na tę platformę pomogło mi szkolenie z podstaw programowania w Objective-C i kursy odbyte na platformach e-learningowych. Studia podyplomowe z inżynierii oprogramowania na Politechnice Poznańskiej pozwoliły mi szerzej zrozumieć proces wytwarzania oprogramowania i umiejscowić w nim etap implementacji i testów – mówi Ewa i kontynuuje: – Uczenie się nowych rzeczy wymaga pozwolenia sobie na popełnianie błędów i zależność od czyjejś pomocy. Przezwyciężenie początkowego dyskomfortu wymaga dystansu do siebie i zdecydowania. Coś, na co zawsze mogłam liczyć, to merytoryczna pomoc ze strony zespołu, w którym się pracuje. Bez wsparcia kogoś bardziej doświadczonego zdecydowanie łatwiej zniechęcić się i porzucić naukę. Warto upewnić się, że mamy kogoś takiego obok siebie. Ponadto, gdy samemu doświadczy się czyjeś pomocy, motywuje to do przekazywania jej dalej. Mnie popchnęło to do aktywnego uczestnictwa w spotkaniach lokalnych społeczności, np. Geek Girls Carrots, w programie mentoringowym Tech Leaders organizowanym przez Women in Technology czy wsparciu nauki programowania przez dzieci Code Club – wyjaśnia Ewa.

Jak zaznacza  Ania z HR, dzielenie się wiedzą to ważny element kultury pracy w Allegro, z którą zapoznaje się każdy nowy pracownik podczas programu onboardingowego. 

Chcę tu pracować!

Pewnie wiele z was zastanawia się, co trzeba zrobić, aby zostać zatrudnionym w Allegro. Ania zaobserwowała podczas swojej pracy, że kobietom przez swoją naturę ucieka wiele fajnych propozycji. Dlaczego? Często brakuje im pewności siebie już na etapie zgłaszania. Zbyt mocno chcą się dopasować. Kobiety zbyt dosłownie podchodzą do ogłoszeń o pracę – wystarczy, że nie spełniają jednego czy dwóch wymagań, rezygnują z aplikacji. – Kobiety zupełnie niepotrzebnie boją się rozczarowania, w sytuacji kiedy nie otrzymają oferty pracy. Warto wziąć udział już w samym procesie rekrutacji i dać się poznać z jak najlepszej strony. Nigdy nie wiadomo, kiedy pracodawca wróci z propozycją objęcia innego stanowiska. Brak wystarczającej wiedzy nikogo nie dyskwalifikuje - w Allegro pracownicy mogą skorzystać z bogatej oferty szkoleń wewnętrznych czy programów edukacyjnych. 

Ewa podpowiada, że przede wszystkim trzeba próbować. Jeśli nie jesteś pewna czy pewien, czy twoje umiejętności pozwalają na pracę na danym stanowisku, warto przejść się na rozmowę rekrutacyjną i to sprawdzić. – Ryzykujesz, że dowiesz się, w jakich aspektach musisz jeszcze się podszkolić, a to cenna informacja – mówi.

To samo radzi Iza: – Co chciałabym przekazać dziewczynom, które myślą o pracy w IT? Że kobiety już tutaj są! Żeby wnikliwie przyglądały się treści ofert pracy, zestawiały je z tym, co już potrafią i szukały miejsc, w których mogą poszerzyć swoje kompetencje. A takich jest sporo, jak choćby inicjatywy typu Geek Girls Carrots, Women in Tech, PyLadies, Django girls. Żeby pomyślały o swoich mocnych stronach i nie bały się odpowiadać na interesujące je oferty pracy również jeśli w 100% nie spełniają wszystkich wymagań ogłoszenia, bo jedyne, co mogą stracić, to szansę na pracę w dynamicznym, a dzięki temu umożliwiającym niezwykły rozwój środowisku. I jeszcze jedno – jestem przekonana, że pomysł na siebie buduje się poprzez działanie, poznawanie nowych rzeczy, sprawdzanie się w różnych sytuacjach. Z mojej perspektywy IT daje na to idealną przestrzeń.

Monika dodaje na koniec: – Dziewczyny! Nie oczekujcie rycerza na białym koniu, który przyjedzie do was zza siedmiu gór z umową o pracę! Jeśli chcecie to robić, po prostu zacznijcie to robić. Nie czekajcie na nowy rok, koniec studiów albo zaćmienie słońca. Zróbcie pierwszy krok – świetnym pierwszym krokiem jest zgłoszenie się do nas na staż na przykład – i patrzcie, jak się sytuacja rozwinie. No bo co takiego się stanie, nawet jeśli za pierwszym razem się nie uda? I właściwie dlaczego miałoby się nie udać?

Fot. Dominik Tryba, archiwum Ewy Ludwiczak/DB Creative Factory

Anna Gardyniak

magazyn@allegro.pl